Dobre wino to podstawa - czyli poznaj historię trunku z winogron
Wśród polskich konsumentów wino jeszcze nigdy nie było tak popularne jak obecnie. W ostatnich latach wzrosła nie tylko wartość rynku czy spożycie w przeliczeniu na mieszkańca, ale także krajowa produkcja. Jaka jest historia jednego z najstarszych trunków świata i co trzeba wiedzieć, żeby stać się świadomym konsumentem i wybrać dobre wino?

Od starożytności do współczesności

W historii alkoholowych trunków przez lata dominowało przekonanie, że wino jest młodsze od piwa, o całe 1000 lat. Współczesne badania archeologiczne dowodzą jednak, że na terenie obecnej Gruzji i Iranu wino było popularne już w VII w. p.n.e. Odnalezione podczas wykopalisk naczynia nie zdradzają jednak zbyt wiele na temat tego, jak wytwarzano dobre wino i czy służyło tylko do konsumpcji rekreacyjnej. Znacznie więcej treści przekazują egipskie malowidła i grobowce z trzeciego tysiąclecia p.n.e. Wino było wówczas spożywane podczas wystawnych wieczerzy, a amfory, w których przechowywano trunek, były sygnowane datą i regionem, z którego pochodziło. To dowód na to, że już wtedy produkcja i konsumpcja wina były świetnie zorganizowane, a sam trunek był ważnym elementem starożytnej kultury.

Chronologicznie po Egipcjanach, rozwój produkcji wina przejęli Grecy, którzy zapoczątkowali winiarską tradycję ok. 1600 r. p.n.e.. W przeciwieństwie do Egipcjan nie fermentowali soku z winogron, a spożywali proste, młode wino, które najczęściej dosładzali cukrem trzcinowym. Popularnego wówczas trunku używali przede wszystkim do celebracji Dionizosa, greckiego boga wina, który został zapożyczony następnie przez Rzymian i nazwany Bachusem. Prawdziwy rozkwit popularności następuje wraz z podbojem Europy przez legiony rzymskie. Pojawiają się wówczas pierwsze winnice we Francji, Hiszpanii i na obszarach dzisiejszych Niemiec.

Popularność wina rośnie

Dalszy wzrost popularności wina na stołach wiąże się z rozwojem chrześcijaństwa. Spopularyzowane w biblii i wykorzystywane podczas liturgii wino mszalne, było wytwarzane przez zakony cystersów i benedyktynów. To właśnie w zakonnych opactwach rozwijała się technologia produkcji i przechowywania wina. Trunek w średniowieczu był już popularny w całej Europie i na Bliskim Wschodzie. Rozwój został jednak zatrzymany w wyniku tzw. małej epoki lodowcowej, która rozpoczęła się na przełomie 1309 -1310 r. Zmieniające się wówczas warunki klimatyczne uniemożliwiły na długo powszechną uprawę winorośli.

Renesans przychodzi dopiero w XVI w. i to na globalną skalę. Za sprawą wielkich podróżników i odkrywców sadzonki winorośli trafiają do Chile, Argentyny i Ameryki Północnej. W Europie po trzech wiekach hossy zaczyna się największy kryzys spowodowany zarazą filoksery, która trawi większość upraw. Gdyby nie wcześniejszy eksport sadzonek na inne kontynenty — z pewnością inaczej dzisiaj wyglądałaby historia i popularność tego trunku w Europie.

Na początku XX w. produkcja win została objęta szczegółową kontrolą, która miała zapewnić wysoką jakość produkowanych trunków. Wprowadzony wówczas system Appellation d’origine contrôlée — funkcjonuje do dziś, zapewniając normy produkcyjne. Ważnym wydarzeniem we współczesnej historii wina jest Degustacja Paryska, podczas której na ślepej degustacji najwyższą ocenę otrzymał kalifornijski cabernet sauvignon. Dla enologów ogromnym zaskoczeniem było zwycięstwo wina spoza starego kontynentu, a twórcą tego zwycięskiego trunku był Warren Winiarski — Amerykanin o polskich korzeniach.

Kolor wina

Wśród produkowanych na świecie win wyróżniamy trzy podstawowe barwy: czerwone, białe i różowe. Kolor uzależniony jest oczywiście od gatunku winorośli i barwy skórek, które w procesie maceracji barwią miąższ. Najpopularniejsze na świecie wino czerwone zawiera najwięcej taniny, która powoduje uczucie cierpkości i ściągania podczas picia. Zawiera również dużo antyoksydantów, które niszczą wolne rodniki, spowalniając m.in. proces starzenia. Białe winogrona nie są poddawane maceracji, a proces produkcji rozpoczyna się od oddzielenia miąższu od skórki. Dzięki temu wino jest lżejsze i delikatniejsze. Zabarwienie różowe trunku uzyskuje się dzięki krótkiej maceracji.

W Europie zakazane jest mieszanie wina białego i czerwonego. Skrócone etapy produkcji pozwalają wytworzyć lżejszą odmianę czerwonego wina, które jest zazwyczaj rześkie i świeże.

Najważniejsze odmiany czyli szczepy win

Sprzedawane na całym świecie wino dzieli się na trzy kategorie: stołowe, regionalne i jakościowe. Największe wymagania są stawianie przed trzecią kategorią produktów, które na etykiecie zawierają nie tylko informacje o roku produkcji, nazwie szczepu czy kraju pochodzenia, ale także wydajności produkcji z jednego hektara. W przypadku win regionalnych funkcjonuje wiele międzynarodowych odmian, które można spotkać na większości półek sklepowych:

  • Cabernet Sauvignon — ciężkie, czerwone wino pochodzące z Bordeaux, które ze względu na niewymagające warunki jest produkowane w wielu regionach świata. Posiada wyczuwalne nuty korzenne i jest serwowane do ciężkich dań mięsnych;
  • Merlot – jedna z  najpopularniejszych odmian na świecie, która dość szybko dojrzewa (nie jest przez to narażona na zmienne, jesienne warunki). W smaku pojawiają się jeżyny i śliwki, a wyważona zawartość taniny powoduje, że nadaje się do większości potraw;
  • Pinot Noir — wymagająca odmiana, która nie lubi zmiennych temperatur. Wykorzystuje się ją zarówno do produkcji win czerwonych, jak i szampanów. Większość produkcji pochodzi z Burgundii, a lekki, owocowy bukiet świetnie komponuje się z m.in. z wołowiną;
  • Chardonnay — najpopularniejsza, przemysłowa odmiana białej winorośli, z której powstają wszelkie białe wina . Jest lekkie i orzeźwiające, a najlepiej komponuje się z białym mięsem, serami i przystawkami;
  • Sauvignon Blanc — druga pod względem popularności odmiana winorośli białej. Wina z tego szczepu są nieleżakowane i świetnie spisują się jako aperitif.

Konsumpcja wina ciągle wzrasta

Rosnąca w naszym kraju konsumpcja wina, od kilku lat zmierza w stronę wyższych półek cenowych. Poszukujemy ciekawych odmian win wytrawnych czy półsłodkich i coraz bardziej świadomie konsumujemy. Od kilku lat rozwija się również w naszym kraju enoturystyka szlakiem polskich winnic, których z roku na rok przybywa.

Wino jest najbardziej opłacalnym w sprzedaży napojem alkoholowym ze względu na preferencyjne stawki podatkowe. Według prognoz konsumpcja wina w Polsce znacznie wzrośnie w najbliższych latach, a zmieniające się warunki klimatyczne będą sprzyjały zwiększaniu krajowej produkcji tego ważnego dla naszej cywilizacji trunku.

Gastro_logo_500px_trans

LSI SOFTWARE S.A.
ul Przybyszewskiego 176/178
93-120 Łódź

Materiały do pobrania